Vấn đề bạn
nêu ra chạm đúng vào một trong những điểm mới và quan trọng nhất của Luật Đấu
thầu 2023, đặc biệt là cơ chế gỡ rối cho các bệnh viện công lập.
Dưới đây là
phân tích chi tiết dựa trên quy định pháp luật hiện hành:
1. Có bắt
buộc phải có dự toán được phê duyệt mới được tổ chức đấu thầu?
Câu trả lời
là KHÔNG hoàn toàn bắt buộc tại thời điểm bắt đầu tổ chức lựa chọn nhà
thầu, nhờ vào cơ chế mới tại Điều 40 Luật Đấu thầu 2023.
- Nguyên tắc chung: Thông thường, để phê duyệt Kế
hoạch lựa chọn nhà thầu (KHLCNT), cần có dự toán được duyệt.
- Trường hợp ngoại lệ cho ngành y
tế: Để đảm bảo
tính liên tục trong việc có thuốc và vật tư, Luật quy định:
Đối với việc
mua sắm thuốc, hóa chất, vật tư xét nghiệm, thiết bị y tế: Trường hợp chưa
có dự toán được phê duyệt thì căn cứ vào dự toán của năm trước liền kề
để lập và phê duyệt KHLCNT.
- Mục đích: Cho phép các bệnh viện chủ động
tổ chức đấu thầu từ sớm (cuối năm trước) để đầu năm sau có ngay hàng hóa sử
dụng, tránh tình trạng "đứt bữa" thuốc và vật tư do chờ thủ tục
phân bổ ngân sách.
2. Việc tổ
chức đấu thầu khi chưa có dự toán/kinh phí có vi phạm khoản 9 Điều 16?
Để xác định
có vi phạm hay không, chúng ta cần soi chiếu vào nội dung của Khoản 9 Điều 16 Luật Đấu thầu 2023:
- "9.
Không bảo đảm nguồn vốn theo cam kết dẫn đến nợ đọng vốn, chậm thanh toán cho
nhà thầu."
Phân tích
sự khác biệt:
- Tổ chức đấu thầu (Giai đoạn lựa
chọn): Việc bạn
tổ chức đấu thầu dựa trên dự kiến ngân sách hoặc dựa trên dự toán năm trước
(theo cơ chế đặc thù nêu tại mục 1) là hợp pháp. Đây là hành vi chuẩn
bị để có kết quả lựa chọn nhà thầu.
- Hành vi bị cấm (Giai đoạn thực
hiện): Khoản 9
Điều 16 tập trung vào việc thực hiện hợp đồng.
- Vi phạm xảy ra khi: Bạn đã ký hợp
đồng, nhà thầu đã giao hàng/thực hiện công việc, nhưng bạn không có tiền
thanh toán do lúc phê duyệt KHLCNT không xác định rõ nguồn vốn hoặc không
có cam kết vốn thực tế.
- Nếu bệnh viện tổ chức đấu thầu
nhưng chưa ký hợp đồng (hoặc trong hợp đồng có điều khoản về việc chỉ thực
hiện khi có ngân sách) thì chưa cấu thành hành vi này.
3. Điều
kiện để "Chưa có tiền vẫn được đấu thầu" mà không vi phạm
Để đảm bảo
đúng luật và an toàn cho người đứng đầu bệnh viện, khi tổ chức đấu thầu lúc
chưa có dự toán chính thức, cần lưu ý:
1.
Căn cứ phê duyệt KHLCNT: Phải ghi rõ căn cứ vào dự toán năm trước liền kề hoặc văn bản
dự kiến phân bổ vốn của cơ quan cấp trên.
2.
Thời điểm ký kết hợp đồng: Thông thường, bước phê duyệt kết quả lựa chọn nhà thầu hoặc
ký kết hợp đồng nên được thực hiện sau khi đã có quyết định giao dự toán chính
thức để đảm bảo tính pháp lý của nguồn tiền thanh toán.
3.
Điều khoản trong HSMT: Nên ghi rõ về nguồn vốn dự kiến để nhà thầu nắm bắt được rủi
ro về thời gian thanh toán.
Tóm tắt kết
luận
|
Nội
dung
|
Tình
trạng
|
Giải
thích
|
|
Đấu thầu
khi chưa có dự toán
|
CHO
PHÉP
|
Áp dụng đặc
thù cho thuốc, vật tư y tế (dựa trên dự toán năm trước).
|
|
Vi phạm
Khoản 9 Điều 16
|
CHƯA VI
PHẠM
|
Chỉ vi phạm
nếu dẫn đến nợ đọng, chậm thanh toán thực tế sau khi đã ký hợp đồng.
|
Lời
khuyên cho báo cáo của bạn: Bạn có thể nhấn mạnh rằng đây là một bước tiến về "tư duy pháp
lý" trong Luật Đấu thầu 2023, giúp chuyển từ cơ chế "có tiền mới được
đi chợ" sang cơ chế "được quyền đi chọn hàng trước để khi có tiền là
có hàng dùng ngay", đặc biệt có ý nghĩa sống còn đối với các cơ sở y tế
công lập.
Không có nhận xét nào:
Đăng nhận xét