Cơ sở y tế công lập được tự quyết định việc mua sắm mà không nhất thiết phải tuân thủ quy định của Luật Đấu thầu năm 2023 trong những trường hợp nào?

CÂU HỎI : Cơ sở y tế công lập được tự quyết định việc mua sắm mà không nhất thiết phải tuân thủ quy định của Luật Đấu thầu năm 2023 trong những trường hợp nào?	(Trả lời bên dưới)

Theo quy định của Luật Đấu thầu 2023 và các văn bản hướng dẫn mới nhất dành riêng cho ngành y tế, cơ sở y tế công lập vẫn phải tuân thủ Luật Đấu thầu như một nguyên tắc chung. Tuy nhiên, luật đã mở ra những cơ chế linh hoạt, cho phép họ được tự quyết định (không phải tổ chức đấu thầu rộng rãi theo quy trình thông thường) hoặc áp dụng các hình thức đặc thù trong các trường hợp sau: 1. Mua sắm từ nguồn vốn hợp pháp không phải vốn đầu tư công Đây là điểm mới quan trọng giúp tăng tính tự chủ cho các bệnh viện: Cơ sở y tế công lập được tự quyết định việc mua sắm thuốc, thiết bị y tế, vật tư xét nghiệm và dịch vụ liên quan từ nguồn vốn hợp pháp của chính cơ sở đó (không bao gồm vốn ngân sách nhà nước và vốn đầu tư công). Cơ sở có thể tự ban hành quy định nội bộ về mua sắm để áp dụng thống nhất, đảm bảo tính công khai, minh bạch và hiệu quả kinh tế mà không bắt buộc phải làm theo quy trình đấu thầu của dự án đầu tư công. 2. Các trường hợp cấp bách (Chỉ định thầu rút gọn) Trong các tình huống khẩn cấp, cơ sở y tế được phép chỉ định thầu ngay để duy trì hoạt động khám chữa bệnh mà không cần lập hồ sơ mời thầu hay đánh giá kéo dài: Cấp cứu bệnh nhân: Mua thuốc, vật tư, thiết bị y tế để phục vụ công tác cấp cứu người bệnh trong tình trạng nguy kịch. Phòng chống dịch bệnh: Mua sắm phục vụ phòng, chống dịch bệnh trong điều kiện khẩn cấp theo quy định của pháp luật. Duy trì hoạt động thường xuyên: Khi có sự cố bất ngờ làm hỏng hóc thiết bị, ảnh hưởng trực tiếp đến tính mạng người bệnh hoặc hoạt động của bệnh viện mà không thể chờ đấu thầu. 3. Mua sắm thuốc, vật tư có tính chất đặc thù Một số trường hợp được áp dụng hình thức mua sắm trực tiếp hoặc lựa chọn nhà thầu trong trường hợp đặc biệt: Thuốc hiếm, thuốc ít nguồn cung: Các loại thuốc không có trên thị trường phổ biến hoặc chỉ có một nhà sản xuất độc quyền. Hàng hóa có tính tương thích: Mua sắm vật tư, linh kiện thay thế mà để đảm bảo tính tương thích về kỹ thuật, bắt buộc phải mua từ nhà sản xuất ban đầu. Gói thầu quy mô siêu nhỏ: Các gói thầu có giá trị trong hạn mức được chỉ định thầu (thường là dưới 100 triệu đồng cho mua sắm thường xuyên). 4. Cơ chế mượn máy, đặt máy (Máy đi kèm hóa chất) Luật Đấu thầu 2023 đã luật hóa vấn đề "mượn máy, đặt máy" vốn rất nhạy cảm trước đây: Cơ sở y tế được lựa chọn nhà thầu cung cấp hóa chất, vật tư xét nghiệm kèm theo thiết bị y tế để thực hiện xét nghiệm. Nhà thầu trúng thầu cung cấp hóa chất sẽ có trách nhiệm cung cấp thiết bị y tế để sử dụng hóa chất đó mà bệnh viện không phải trả tiền mua máy hoặc thuê máy. 5. Lựa chọn thuốc theo quy định của Bộ Y tế Đối với một số danh mục thuốc thuộc Danh mục mua sắm tập trung (cấp quốc gia hoặc cấp địa phương) hoặc Danh mục thuốc đàm phán giá: Cơ sở y tế không tự đấu thầu mà chỉ việc ký hợp đồng và mua theo kết quả đấu thầu tập trung hoặc kết quả đàm phán giá đã được công bố. Điều này giúp giảm tải áp lực đấu thầu cho từng bệnh viện riêng lẻ. Tóm tắt điều kiện để được "Tự quyết định" Dù được trao quyền tự chủ, nhưng để việc tự quyết định này là hợp pháp, cơ sở y tế phải đảm bảo: 1.     Đã ban hành Quy chế mua sắm nội bộ. 2.     Nội dung quy chế không trái với các nguyên tắc về công bằng và minh bạch. 3.     Người đứng đầu cơ sở y tế phải chịu trách nhiệm hoàn toàn về quyết định mua sắm của mình trước cơ quan quản lý và pháp luật. Việc nắm bắt các "khoảng thở" này của luật sẽ giúp ích rất nhiều cho các báo cáo về chính sách hình sự hoặc quản lý hành chính trong lĩnh vực y tế mà bạn đang nghiên cứu. Luật gia Vlog NGUYỄN KIỆT tổng hợp và phân tích VIDEO: (đang cập nhật) VĂN BẢN HƯỚNG DẪN CHI TIẾT: (đang cập nhật) TÀI LIỆU THAM KHẢO: (đang cập nhật)