Thứ Tư, 1 tháng 5, 2024

Khi giải quyết việc chia tài sản chung của vợ chồng khi ly hôn, Tòa án phải tuân thủ theo các nguyên tắc nào?

CÂU HỎI : Khi giải quyết việc chia tài sản chung của vợ chồng khi ly hôn, Tòa án phải tuân thủ theo các nguyên tắc nào?

(Trả lời bên dưới)

Việc chia tài sản chung của vợ chồng khi ly hôn là một trong những nội dung phức tạp nhất, đòi hỏi Tòa án phải cân bằng giữa quyền sở hữu cá nhân và giá trị đạo đức gia đình. Theo Điều 59 Luật Hôn nhân và Gia đình 2014 và hướng dẫn tại Thông tư liên tịch 01/2016/TTLT-TANDTC-VKSNDTC-BTP, Tòa án phải tuân thủ các nguyên tắc vàng sau đây:


1. Nguyên tắc ưu tiên quyền tự thỏa thuận

Trước khi áp dụng các quy định cưỡng chế của pháp luật, Tòa án luôn tôn trọng ý chí tự nguyện của các bên.

  • Vợ chồng có quyền tự thỏa thuận về việc phân chia toàn bộ hoặc một phần tài sản.
  • Nếu thỏa thuận này không vi phạm điều cấm của luật, không trái đạo đức xã hội và đảm bảo quyền lợi của con cái, Tòa án sẽ ra quyết định công nhận sự thỏa thuận đó.

2. Nguyên tắc chia đôi có điều chỉnh (Nguyên tắc trọng tâm)

Nếu không thỏa thuận được, tài sản chung về nguyên tắc sẽ được chia đôi (50/50). Tuy nhiên, Tòa án không chia một cách máy móc mà phải xem xét 4 yếu tố để điều chỉnh tỷ lệ:

  • Hoàn cảnh của gia đình và của vợ, chồng: Xem xét bên nào gặp khó khăn hơn sau khi ly hôn (về chỗ ở, sức khỏe, thu nhập) để chia phần tài sản lớn hơn giúp họ ổn định cuộc sống.
  • Công sức đóng góp: Đánh giá việc tạo lập, duy trì và phát triển khối tài sản.

Lưu ý đặc biệt: Luật khẳng định công việc nội trợ và chăm sóc con cái được tính là lao động có thu nhập, tương đương với người đi làm kiếm tiền.

  • Bảo vệ lợi ích chính đáng của mỗi bên trong sản xuất, kinh doanh: Chia tài sản sao cho các bên vẫn có thể tiếp tục công việc nghề nghiệp hoặc hoạt động kinh doanh để tạo thu nhập sau này.
  • Lỗi của mỗi bên trong việc vi phạm quyền, nghĩa vụ vợ chồng: Nếu một bên có lỗi dẫn đến ly hôn (như ngoại tình, bạo lực gia đình) hoặc có hành vi phá tán tài sản, bên đó có thể bị chia phần tài sản ít hơn.

3. Nguyên tắc bảo vệ tài sản riêng

Tòa án phải xác định rõ ranh giới giữa tài sản chung và tài sản riêng:

  • Tài sản riêng của bên nào thì thuộc quyền sở hữu của bên đó, không đưa vào khối tài sản chia khi ly hôn.
  • Nếu tài sản riêng đã được nhập vào tài sản chung thì sẽ được giải quyết như tài sản chung. Nếu có tranh chấp, bên nào khẳng định là tài sản riêng thì có nghĩa vụ đưa ra chứng cứ.

4. Nguyên tắc chia bằng hiện vật hoặc giá trị

  • Chia bằng hiện vật: Tòa án ưu tiên chia tài sản mà các bên có thể trực tiếp sử dụng (ví dụ: chia đôi diện tích đất, mỗi người một chiếc xe).
  • Thanh toán chênh lệch giá trị: Nếu tài sản không thể chia nhỏ (như duy nhất một căn nhà), Tòa án sẽ giao tài sản cho một bên và buộc bên đó phải thanh toán bằng tiền cho bên kia phần giá trị tương ứng với tỷ lệ họ được hưởng.

5. Nguyên tắc bảo vệ quyền lợi phụ nữ và trẻ em

Đây là nguyên tắc nhân văn xuyên suốt:

  • Đảm bảo quyền lợi hợp pháp của vợ và con chưa thành niên.
  • Bảo vệ con đã thành niên nhưng mất năng lực hành vi dân sự hoặc không có khả năng lao động và không có tài sản để tự nuôi mình.

Bảng tóm tắt các căn cứ điều chỉnh tỷ lệ chia:

Yếu tố điều chỉnh

Nội dung xem xét

Sức lao động

Đóng góp tiền bạc + Lao động nội trợ

Hoàn cảnh

Sức khỏe, chỗ ở, khả năng nuôi con

Lỗi

Vi phạm đạo đức, tẩu tán tài sản

Duy trì kinh doanh

Đảm bảo tư liệu sản xuất cho các bên

Việc nắm vững các nguyên tắc này giúp các bên dự báo được kết quả phân chia và chuẩn bị các chứng cứ cần thiết để bảo vệ quyền lợi của mình tại Tòa án.

VIDEO:

(đang cập nhật)

TÀI LIỆU THAM KHẢO:

(đang cập nhật)

VĂN BẢN PHÁP LUẬT LIÊN QUAN:

(đang cập nhật)

Không có nhận xét nào:

Đăng nhận xét