Việc xác định
hành vi bôi nhọ khi nào bị xử lý hình sự phụ thuộc vào tính chất, mức độ nghiêm
trọng và mục đích của hành vi đó. Trong hệ thống pháp luật hình sự hiện hành,
hành vi này thường được xem xét dưới hai tội danh chính tại Bộ luật Hình sự
2015 (sửa đổi, bổ sung năm 2017).
Dưới đây là
các mốc định lượng và định tính để chuyển từ xử phạt hành chính sang xử lý hình
sự:
1. Tội
làm nhục người khác (Điều 155)
Đây là hành
vi xúc phạm nghiêm trọng nhân phẩm, danh dự của người khác (thường là chửi bới,
hạ nhục bằng lời nói hoặc hình ảnh).
- Xử lý hình sự khi: Hành vi gây ra hậu quả
"nghiêm trọng". Mặc dù luật không quy định số tiền cụ thể, nhưng
thường dựa vào các yếu tố:
- Sử dụng mạng máy tính, mạng viễn
thông, phương tiện điện tử để phạm tội (Đây là tình tiết tăng nặng thường
gặp nhất hiện nay).
- Phạm tội từ 02 lần trở lên hoặc
đối với 02 người trở lên.
- Gây rối loạn tâm thần và hành
vi của nạn nhân (từ 11% đến 45% theo giám định).
- Dẫn đến việc nạn nhân tự sát hoặc
gây thiệt hại nghiêm trọng đến danh dự của cơ quan, tổ chức.
2. Tội vu
khống (Điều 156)
Hành vi này
khác với bôi nhọ thông thường ở chỗ người phạm tội biết rõ thông tin là sai
sự thật nhưng vẫn loan truyền nhằm xúc phạm danh dự hoặc gây thiệt hại đến
quyền lợi của người khác.
- Xử lý hình sự khi:
- Biết rõ là bịa đặt mà vẫn
loan truyền nhằm xúc phạm danh dự, nhân phẩm.
- Bịa đặt người khác phạm tội và
tố cáo họ trước cơ quan có thẩm quyền.
- Hậu quả: Gây rối loạn tâm thần và hành
vi của nạn nhân từ 11% trở lên hoặc khiến nạn nhân tự sát.
- Sử dụng mạng xã hội để lan truyền
thông tin sai sự thật (tình tiết định khung tăng nặng).
3. Bảng
so sánh ranh giới Xử phạt
|
Đặc điểm
|
Xử phạt
hành chính
|
Xử lý
hình sự
|
|
Mức độ
vi phạm
|
Chưa gây hậu
quả nguy hiểm đáng kể cho xã hội.
|
Gây dư luận
xấu, ảnh hưởng nặng nề đến tâm lý/tính mạng nạn nhân.
|
|
Mức phạt
|
Phạt tiền
từ 10 - 20 triệu VNĐ (theo Nghị định 15/2020/NĐ-CP).
|
Phạt cải tạo
không giam giữ hoặc phạt tù (từ 3 tháng đến 7 năm).
|
|
Tình tiết
quyết định
|
Vi phạm lần
đầu, quy mô nhỏ.
|
Phạm tội
có tổ chức, dùng mạng xã hội, gây hậu quả tâm thần cho nạn nhân.
|
4. Trường
hợp đặc biệt liên quan đến Luật An ninh mạng
- Nếu hành vi
bôi nhọ nhằm mục đích chống phá Nhà nước, xuyên tạc lịch sử hoặc xúc phạm lãnh
tụ, hành vi này sẽ bị xử lý theo các tội danh về xâm phạm an ninh quốc gia (ví
dụ Điều 117 hoặc Điều 331), mức hình phạt có thể cao hơn rất nhiều so với các tội
danh dân sự thông thường.
Lưu ý
quan trọng về việc khởi kiện:
Không có nhận xét nào:
Đăng nhận xét